Dagboek van de stamceltransplantatie (1)

Stamceltransplantatie kort uitgelegd: Stamcellen zijn de “moedercellen” die in het beenmerg zitten en waaruit alle bloedcellen worden gemaakt. Bij sommige ziekten, zoals bepaalde vormen van leukemie of lymfeklierkanker, werkt het beenmerg niet meer goed en moet het worden vernietigd met een zware behandeling. Daarna krijg je via een infuus nieuwe stamcellen toegediend. Dat lijkt op een bloedtransfusie, niet op een operatie. Die stamcellen reizen vanzelf naar het beenmerg en beginnen daar nieuwe, gezonde bloedcellen aan te maken. Het is een reset van het beenmerg.

Meneertje Mertens heeft t-cel lymfoom, een vorm van lymfeklierkanker, waarbij het beenmerg ergens in de fout ging en die fout niet ontdekt werd door het immuunsysteem.

Puur praktisch gezien krijgen we voor hem het volgende scenario: 6 dagen chemo waarin alles in zijn beenmerg vernietigd wordt, en een rustdag om zijn lichaam de tijd te geven om alle chemische brol te dumpen. Daarna volgt de stamceltransplantatie, waarna hij kan beginnen recupereren. Er wordt uitgegaan van 4 weken hospitalisatie, minder kan, meer ook.

Vanaf nu gebruik ik de afkorting SCT voor stamceltransplantatie.

Dinsdag om 10u wordt Meneertje Mertens verwacht op de verpleegafdeling Hematologie-Stamceltransplantatie. De eerste dag is vooral een dag van settelen in de kamer en voorbereidingen.

De kamer is een tweepersoonskamer, een beetje tot frustratie van beide betrokken partijen. De compagnie valt wel mee, een vriendelijke huisarts met de ziekte van Kahler. Ze bewandelen dus voor een paar dagen hetzelfde traject, maar het loopt al vrij snel uiteen.

De voorbereidingen omvatten: bloedafname, covid-test, nog een aantal wissers om te testen op de ziekenhuisbacterie, en iets waar Meneertje Mertens nogal tegenop zag: het plaatsen van een katheter.

Maar uiteindelijk viel dat best wel mee: onder plaatselijke verdoving, en veel last heeft hij niet. De aders zijn (zoals naar gewoonte) moeilijk te vinden en er komt wat geduw op zijn sleutelbeen aan te pas, maar niks waar hij trauma’s aan overhoudt.

Woensdag is de eerste dag chemo, die voorafgegaan wordt door cortisone. Hij merkt goed dat de chemo zwaarder is dan de chemo’s die hij eerder kreeg. Hij voelt al snel de gevolgen, maar gelukkig verdwijnen die ook weer. Hij kreeg ook een zwaar middel tegen misselijkheid toegediend, en dat doet zijn werk. Hij voelt zich best wel goed eigenlijk.

Er komt al een kinesiste langs, die hem en zijn kamergenoot onder grote hilariteit een aantal oefeningen aanleert. Ook de arts komt langs, de arts die al die voorafgaande maanden nauw samenwerkte met de arts van het Sint-Lucas, en die zijn dossier ook heel goed kent.

In de loop van de dag neemt hij ook afscheid van zijn kamergenoot, die wordt naar een eenpersoonskamer overgebracht. Meneertje Mertens blijft in de tweepersoonskamer, waar (voorlopig?) niemand bij komt, dus is het ook een eenpersoonskamer, haha.

Als je het treft met een aangename kamergenoot, dan is een tweepersoonskamer wel goed voor het sociale contact, daar zijn we ons van bewust. Maar deze behandeling is zo intensief, heeft allerlei gevolgen voor je ingewanden, kan misselijkheid inhouden enzovoort, en dan is een tweepersoonskamer met een gedeeld badkamertje (groot is het allemaal niet) toch niet zo fijn.

Maar soms heeft de kamer toch een zweem van gezelligheid.

Dag drie: meer chemo. Een zak ’s morgens, een zak 12u later. Ook dit nog: om de 4 uur worden zijn parameters gecontroleerd. Temperatuur, bloeddruk, zuurstofsaturatie. Ook ’s nachts. Maar hij slaapt toch wel vrij goed, valt makkelijk weer in slaap na de controle.

Vrijdag: opnieuw twee zakken chemo. Er komt een assistent langs, die hem verwittigt dat de vermoeidheid sowieso zal toeslaan. Door de verbeterde medicatie tegen misselijkheid voelt hij zich op dat vlak OK, en dat zal wellicht zo blijven. Maar over de vermoeidheid mag hij zich geen illusies maken, die heeft een zware impact op alle patiënten. Hij heeft zijn leeftijd mee, en zijn conditie is goed, waardoor het herstel achteraf vlotter kan verlopen.

Meneertje Mertens deed ook flink de oefeningen aangeleerd door de kinesiste. De eerste dagen merkte hij dat de pijn in zijn knieën daardoor verdween, maar die pijn was teruggekeerd. Volgens de arts wacht hij toch beter een tijdje met die oefeningen, die zijn te zwaar voor wat hij nu ondergaat. Hij loopt wel regelmatig rond, ook al eens op de gang.

Zaterdag: meer chemo. Nog steeds geen grote neveneffecten. Hij is wel wat vermoeider, maar verder weinig klachten. Behalve: zijn gewicht is nogal spectaculair toegenomen, wat erop wijst dat er zich vocht opstapelt in zijn lichaam. Er komt een pomp bij met diuretica om dat te verhelpen. Gevolg is wel dat hij 15 keer per uur (of zo) moet gaan plassen. Het gewicht vermindert, maar niet spectaculair. Vooral zijn buik is toegenomen in omvang. Afwachten en zien wat de dokter zegt, ze houden het wel in de gaten. ’s Nachts wordt geen vochtafdrijver toegediend, dat gaat teveel ten koste van de nachtrust, hij zou zijn tenten bijna in de badkamer moeten opslaan, haha.

Verder geen speciale dingen meer te vermelden. Vandaag en morgen nog chemo, dinsdag “rustdag”. Die rustdag is vooral een dag om alle chemische stoffen uit zijn lichaam te laten verdwijnen. Woensdag staat de SCT gepland. Wordt vervolgd dus.